پشت پرده بحران پلاسما در ایران و هشدار توقف قیمت‌گذاری

TITLEHEAD: سازمان غذا و دارو قیمت‌گذاری را متوقف كرده است مدیرعامل سازمان انتقال خون گفت: مدت‌هاست قیمت‌گذاری ماده اولیه و فرآورده‌های مشتق از پلاسما انجام نشده و اگر این روند ادامه یابد، ذخایر پلاسما در انبار می‌ماند، عمر محدود آن به پایان می‌رسد و بیماران با مشكل تأمین دارو مواجه می‌شوند. به گزارش فانا ، دكتر احمد قره‌باغیان، مدیرعامل سازمان انتقال خون كشور درباره وضعیت صنعت پلاسما افزود: من نمی‌توانم در مورد قیمت گذاری پاسخ شفافی بدهم، چون متولی اصلی این موضوع سازمان غذا و دارو است اما یك سند ملی پلاسما داریم برای تولید داروهای مشتق از پلاسما با منشأ پلاسمای ایرانی كه بسیار كمك‌كننده است تا به تدریج به خودكفایی در این حوزه برسیم. وی ادامه داد: پلاسما از دو منبع تأمین می‌شود؛ یكی پلاسمای مازاد سازمان انتقال خون كه در اختیار پالایشگرهای داخلی و خارجی قرار می‌گیرد و دیگری پلاسمای جمع‌آوری‌شده توسط مراكز خصوصی. مابقی پلاسما كه مورد نیاز پالایش است، باید توسط مراكز جمع‌آوری پلاسما تهیه شود كه این مراكز نیازمند سرمایه‌گذاری بزرگی هستند تا بتوانند افراد علاقه‌مند را جذب كنند، پلاسما را تأیید كنند و در اختیار پالایشگرهای داخلی یا خارجی قرار دهند. مدیرعامل سازمان انتقال خون در پاسخ به این پرسش كه چرا پلاسما رایگان دریافت می‌شود اما در مرحله پالایش قیمت‌گذاری می‌شود، تصریح كرد: سازمان انتقال خون خون را رایگان از اهداكنندگان دریافت می‌كند و پلاسما را در اختیار پالایشگر قرار می‌دهد. هزینه‌ای كه از پالایشگر گرفته می‌شود، بخشی از خدماتی است كه سازمان انتقال خون روی خون‌های اهدایی انجام می‌دهد؛ مانند آزمایش‌های غربالگری، گروه‌بندی و فرآیندهای جذب و نگهداری اهداكنندگان. این عدد در مقایسه با قیمت تمام‌شده پلاسما در كشورهای دیگر بسیار پایین است. وی با تأكید بر اینكه سازمان انتقال خون هیچ‌گونه پلاسمافروشی ندارد، گفت: تمام خون‌های ما اهدایی و صددرصد داوطلبانه و بدون چشم‌داشت مادی است. كسی كه خون اهدا می‌كند با كسی كه پلاسما اهدا می‌كند، دو دیدگاه و انگیزه متفاوت دارند. در مراكز جمع‌آوری پلاسما نیز هزینه‌ای به اهداكننده پرداخت می‌شود كه عدد بزرگی نیست و بیشتر صرف رفت‌وآمد و زمان سپری‌شده در مركز می‌شود، چون فقط پلاسما گرفته می‌شود و بقیه اجزای خون به خود فرد بازمی‌گردد. قره‌باغیان درباره مزیت ارسال پلاسما برای تبدیل به دارو، خاطرنشان كرد: پلاسمای ایرانی برای اپیدمیولوژی بیماری‌ها فوق‌العاده مهم است، چون از سلامت آن مطمئن هستیم. دوم اینكه وقتی دارو را وارد می‌كنیم، قیمت تمام‌شده آن به‌مراتب پایین‌تر از داروی مشابه خارجی است. متأسفانه ظرفیت پالایشگاه‌های داخلی بسیار محدود است و نمی‌تواند پاسخگوی نیاز كشور باشد. وی با اشاره به اختلاف میان تولیدكنندگان ماده اولیه و پالایشگرها، گفت: تولیدكننده ماده اولیه می‌گوید هزینه تمام‌شده من بالاست و پالایشگر می‌گوید اگر قیمت ماده اولیه پایین‌تر بیاید، محصول نهایی ارزان‌تر می‌شود. اینجاست كه سازمان غذا و دارو باید با كارگروه‌های كارشناسی و دعوت از هر دو گروه، به یك جمع‌بندی برسد. متأسفانه ما اطلاع نداریم آخرین بار این كمیسیون چه زمانی برگزار شده است. مدیرعامل سازمان انتقال خون در پاسخ به این پرسش كه آیا نگران تضعیف تولیدكننده داخلی و به خطر افتادن امنیت تأمین پلاسما نیست، تصریح كرد: مسلماً برای ما هم این موضوع مهم است، چون داروهای مشتق از پلاسما جزو داروهای استراتژیك و حیاتی برای بیماران هستند و ارزبری بالایی دارند. هرچه بتوان طبق سند ملی پلاسما، پلاسمای مورد نیاز را تهیه كرد و در پالایشگر داخلی یا خارجی تبدیل به دارو كرد، هم به بیمار منفعت می‌رسد، هم از نظر اقتصادی برای كشور مهم است و هم استفاده از پلاسمای ایرانی برای بیماران فوق‌العاده بهتر خواهد بود. وی در پایان با تأكید بر ضرورت برگزاری فوری كمیسیون قیمت‌گذاری، گفت: امیدوارم این كمیسیون زودتر برگزار شود و دغدغه مردم و تولیدكنندگان كمتر شود. در قیمت‌گذاری پلاسما باید میزان سرمایه‌گذاری، تجهیزات گران‌قیمت، فضای فیزیكی مناسب، پرسنل متخصص شامل پزشك، كارشناس آزمایشگاه و پرستار، و هزینه‌های جذب داوطلبان در نظر گرفته شود. سازمان غذا و دارو باید با توجه به این مستندات، قیمت‌گذاری را انجام دهد.